Kuzgun Akademi

Tai-Chi Chuan (Taijiquan) Eğitmeni M.Harun SOYDAN üyelerimize çinlilerin gölge boksu hareketli meditasyon (Taijiquan) Tai-Chi Chuan''ı  tanıttı.

Seminerden kareler;

Çinlilerin Gölge Boksu “TAIJIQUAN”

Taijiquan (Taici çüen) Çin menşeili bir savaş sanatı, bir hareketli meditasyon ve bir sağlık sistemidir. Taiji; esas, nihai, en temel, ana kaynak anlamlarına gelir. “Yin-Yang” olarak bilinen sembolle ifade edilir. Yin-Yang, evrenin temelini oluşturan ve onun tekamülünü sağlayan karşıtlıklar bütünüdür.

Yin; Dişi’dir, Ay’dır, Gece’dir, Edilgen''dir, Yer''dir, Negatif''dir, Soğuk''tur…Yang; eril''dir, Güneş''tir, gündüz''dür, etken''dir, Gök''tür, Pozitif''tir, Sıcak''tır…

Yin ve Yang''ın Efsanevi Çin İmparatorlarının ilki olan Fu-Shi (Fu-şi, M.Ö 3. Binyıl) döneminde ortaya çıktığı söylenir. Bu nedenle Taijiquan'' in kökleri beşbin yıl öncesine kadar dayandırılır. Bu Efsanevi Hükümdarın Şaman nitelikler taşıdığını da göz önünde bulundurursak bu tarihi daha gerilere de götürebiliriz sanıyorum…

Quan ise “Yumrukların Kullanılması” ya da “Dövüşmek” anlamlarına gelir. Literatüre baktığımız zaman Taijiquan''in aşağıdaki tanımlamalara karşılık geldiğini görüyoruz:

* Hareketli Meditasyon
* Harekete Dönüştürülmüş Bilgelik
* Enerjinin Dansı
* Ana Dövüş Stili
* Dao Savaşçı-Rahibinin Uygulaması
* Yin-Yang''ın Hareketleri…

Bütün bu tanımlamaların yanında Taijiquan''i “Ana Yaşam Enerjisinin Kullanılması” olarak anlatıyorum. Ana yaşam enerjisi olan Qi (Çi)  vasıtasıyla “Birlik Bilinci” halinin yaşanılmasıdır Taijiquan… Diğer bir deyişle kökleri tarih öncesine kadar uzanan Çin menşeili bir aydınlanma yolu olan Dao Öğretisinin bir uygulamasıdır.

Bugün tüm Dünyada insanların sağlıklı kalmak ve uzun yaşamak adına yaptıkları bu uygulama aslen etkili ve kadim bir savaş sanatıdır. Bir savaş sanatı olarak yaratıcısının M.S 13.-14. Yüzyılda Çin''de yaşamış Zhang Sangfeng (Cang Sanfınğ) adlı gezgin bir Dao Rahibi olduğu anlatılır. Söylenceye göre gençliğinde Şao-lin Tapınağı'' nda kalmış olan Üstad birgün rüyasında (bizzat tanık olduğu da rivayet edilir) bir turna kuşu ile bir yılanın dövüşünü görmüş. Birbirlerine yaptıkları hamleleri yumuşaklıkla savuşturmaları, saldırı ve savunmalarındaki akıcılık ve sonunda yenişememeleri üstada ilham vermiş ve Dao ilkelerini Taijiquan''de hayata geçirmesine  bu deneyim vesile olmuş. Üstad Zhang Sanfeng, Taijiquan ve diğer Dao öğretisinden savaş sanatlarıyla özdeşleşmiş olan Vudan Tapınağı'' nın da kurucusu sayılır…

Diğer bazı kaynaklar ise; tarihsel verilere dayanarak, Taijiquan''in yaklaşık üçyüz-dörtyüz yıl önce Ming Hanedanı''nın son dönemlerinde, İmparatorluk ordusunda bir general olan Chen Wangting (Çen Vantinn) tarafından ortaya çıkarıldığını söylüyorlar. Chen Wangting'' in karargah komutanı olarak görev yaptığı Honan Eyaleti Wenxian (Venşian) Bölgesi''ndeki Chen Köyü, geleneksel Taiji formlarının da merkezi durumundadır.

Önceki Çin Boksu çeşitleri hızlı hareketleri ve güçlü sert yumrukları öne çıkarırken bu yeni stil; “güçlüyü yumuşaklıkla altetme”, “kendisini başkalarının stiline uydurma” ve “bin kilogramlık bir gücün bir kilogram ile üstesinden gelme” prensiplerini uygulamış.

Kung fu (Gong Fu) olarak bildiğimiz, Çinlilerin Wu-Shu (Vuşu) dedikleri Çin savaş sanatları genellikle iki kategoriye ayrılır. Bunlardan biri “Yumuşak ve Sert Yumruk” Kategorisi, diğeri ise “İçsel ve Dışsal Savaş Sanatları” kategorisidir.

Sert Yumruk Ekolü, Şao-lin Tapınağı ile Yumuşak Yumruk Ekolü Vudan Tapınağı ile ilişkilendirilse de bu tam olarak gerçeği yansıtmaz. Çünkü karşılıklı etkileşimler her zaman olmuştur. Bunun yanı sıra sertten yumuşağa ya da yumuşaktan serte de gidebilirsiniz… Ayrıca savaş sanatlarındaki ustalık sertlikle yumuşaklığı birleştirebilmekte yatar!

Diğer kategorideki ayrımda ise; Dışsal Savaş Sanatları Şao-lin Tapınağı ile İçsel Savaş Sanatları ise Vudan Tapınağı ile özdeşleştirilir ki bu ayırım aşağıdaki nedenlerle daha anlamlıdır:

* Şao-lin'' de savaş sanatları Bodhidarma (Çinliler “Da-Mo” derler) ile Hindistan''dan gelerek başlamıştır. Dolayısıyla dışa aittir. Kökeni dışa ait olduğu için dışsaldır. Vudan Tapınağı'' ndaki savaş sanatları ekolü ise Çin''e özgüdür. Kökeni içte olduğu için içseldir.

* Dışsal Savaş Sanatları; dövüşte vücut ağırlığı ve kas gücü gibi dışsal etkilerin ön plana çıktığı bir ekoldür. İçsel Savaş Sanatlarında ise kas gücünden ziyade içsel enerji, yani yaşam enerjisi dediğimiz “qi” ön plana çıkar. Taijiquan tamamen qi''nin geliştirilmesi ve düzenlenmesine dayanır. Bu yaşam enerjisini geliştirdiğiniz ve düzenlediğiniz zaman bunu ister şifada insanların yararına ister savaş sanatlarında insanların zararına kullanabilirsiniz. Yukarıda Taijiquan''i “Ana Yaşam Enerjisinin Kullanılması” olarak tanımlamıştım.

* Dışsal Savaş Sanatlarında qi''yi uzuvlarda ve bedenin dış kısımlarında yoğunlaştırırsınız. Bir duvara yumruk atarak eli kuvvetlendirmek  ya da “Demir Gömlek Çigong” çalışması buna verilebilecek bir iki örnektir. İçsel Savaş Sanatlarında ise qi''yi “Alt Dantien” olarak tabir edilen, göbek deliğinin altında ve vücudun içindeki  enerji merkezinde toplayıp oradan uzuvlara yönlendirirsiniz. Bu yöntemin öğrenilmesi ve uygulanması içsel çalışmaları gerektirir…Bu çalışmalar çaba, zaman ve kendini adama  ister…
* Dışsal Savaş Sanatlarında rakibin(!) dışına etki edersiniz. Sağını, solunu morartırsınız. Hatta kemiklerini dahi kırabilirsiniz. Ancak İçsel Savaş Sanatlarında vuruşlarınızla, qi''nin de etkisi ile, rakibinizin içine etki edersiniz. Örneğin iç organlarına zarar verirsiniz ya da yaşamsal bir kan damarını patlatırsınız. Tamamen ölümcüldür ve işte bu nedenle bu tür vuruşları ihtiva eden ekollere de İçsel Savaş Sanatları denilmiştir.
* Dışsal ve İçsel Savaş Sanatları denilmesinin bir diğer anlamı da “savaş” kelimesinin içeriğinde gizlidir. Savaş kelimesini; başkalarını öldürmek, yenmek olarak yani dışsal olarak ta yorumlayabilirsiniz; insanın kendi kendisiyle savaşması, kendisini yenmesi yani içsel olarak ta yorumlayabilirsiniz. Bu noktada savaş sanatları insanın kendini bilmesi, aydınlanması ve bir bilgelik yolu olarak ön plana çıkar ki esas olan da şahsımca budur!

Harun M. Soydan
Taijiquan Eğitmeni

Nasıl iyi bir hoca bulabilirim ?

Bu genel ve zor bir sorundur. Özellikle yeni başlayan bir öğrenci için bir soru olmakla birlikte başka bir hoca ile öğrenmeyi denemek isteyenler için de bir sorundur.

Hocaların da bir sorunu vardır. Her zaman için iyi öğrenciler aramaktadırlar. Ünlü bir Çinli Hoca, onbin öğrenciden yalnızca bir tanesinin gerçekten iyi olduğunu söylemiştir.

Yeni başlayan bir öğrencinin, Taici çüen hakkında bilgi sahibi olmaması nedeniyle, iyi hocanın kim olduğunu söylemesi mümkün olmayacaktır. Bir arkadaşının vereceği hoca tavsiyesinin sorunu çözeceğini düşünecektir. Ancak genellikle bu bir işe yaramaz, çünkü hoca ve yeni öğrenci arasında bir kimya yoktur ya da bu öğrencinin beklentileri, iyi bir hoca tarafından dahi, karşılanmaz.

Kendiniz için doğru hoca bulmaya yönelik birkaç yaklaşım mevcuttur. Bunlardan ilki, fiziksel olarak bulunduğunuz civarda hangi hocaların olduğunu bulmaya çalışmaktır. Arkadaşlarınız arasında soruşturduktan sonra aşağıdakileri deneyebilirsiniz:

* Spor Merkezleri ve SPA’ lar için ilanları kontrol edin ve  Taici çüen öğretip öğretmediklerini ya da kimin öğrettiğini bilip bilmediklerini sorun…
* İlinizdeki üniversitelerin  Taici çüen sınıfları olup olmadığını soruşturun. Bu okullar, sınıfa katılma izni vermeden önce okul mensubu olma şartı arayabilirler…
* Kitapçılarda ve dergilerde  Taici çüen sınıfları veya seminerleri ile ilgili ilanlar olup olmadığını kontrol edin…
* Yeni Çağ(New Age) organizasyonlarına bakın…Bu tür aktivitelere yer veren organizasyonlar bulabilirsiniz…
* Bu devirde İnternet bu tür bir araştırma için en ideal başvuru kaynağıdır…

(Bu kısımda çeviri Ülkemiz şartlarına uyarlanmıştır…HMS)

Bunlar işin kolay kısmıdır.
Bazı sınıflar hakkında bilgi edindikten sonra, sınıflara ziyarette bulunmadan önce ne öğrenmeyi istediğinize dair kişisel bir liste çıkarmayı isteyeceksinizdir…Taici çüen'' i sağlık için mi, savunma amaçlı mı yoksa spor ya da ruhsal büyüme amaçlı mı öğrenmeyi istiyorsunuz veya bunların birkaçı veya hepsi birden mi sizin için bir sebep teşkil ediyor?

Ne öğrenmeyi istediğinize ve ne tür bir çaba göstermek istediğinize dair gerçekçi bir anlayış önemlidir.

Aynı zamanda ne tür bir zorluğa katlanabileceğinizi de değerlendirin. Taici çüen’ in en basit formları dahi kendi başınıza düzenli antrenman yapmanızı, yapıyı ve dinamikleri anlamak için kendi kendinize çalışmanızı gerektirir…

Elbette  insanlar bunu nadiren yapmaktadırlar. Ancak, bu tür bir anlayışı kazanma yönündeki küçük bir çaba bile Taici çüen uygulayıcısı olmaya geçmenize yardım edecektir. Bir sonraki adım  mevcut sınıflardan bir kısmına ziyarette bulunmak ve ne öğretildiğini ve nasıl öğretildiğini gözlemlemektir.

Bu konudaki tavsiyelerin çoğu genellikle hocanın niteliklerinin sorgulanmasını söyler. Uzun zamandır mı Taici çüen öğretiyor? Taici çüen'' i uzun süredir mi yapıyor? Saygın bir hocadan mı öğrenmiş yoksa bir geleneğin içinden mi geliyor? Belli bir geleneği olan bir şey mi öğretiyor yoksa kendi yarattığı bir şeyi mi? Bir kitaptan veya videodan mı öğrenmiş yoksa iyi niteliklere sahip bir hocadan mı?

İdeal olarak, bunların bilinmesi iyidir. Pratikte ise pek yararı olmayabilir. Uzun süre hocalık yapan kişiler o kadar da iyi bir hoca olmayabilirler ya da hocalık yöntemleri sizin için uygun olmayabilir. Bir geleneğin içinden gelmek bile iyi bir hocalığın garantisi değildir.

Şayet hocanın büyük bir sınıfı varsa ve belli bir süredir hocalık yapmaktaysa, aslında size eğitim verecek kişi hocanın kendisi değil  kıdemli bir öğrencisi olabilir. Ayrıca hocalığı çok eskiye dayanmayan bir kişi de şevki ve hocalığa yaklaşımı nedeniyle daha iyi bir hoca olabilir.

Hocanın  tarzı konusuna gelince, bazıları katıdır ve hatta kaba dahi görünebilirler ancak gerçekte altın gibi bir kalpleri vardır. Diğerleriyse tatlı dilli veya nazik olabilir ve bunu yalnızca kendi yararlarına kullanabilirler…Aynı zamanda nasıl öğrettiğini ve  öğrencileriyle ne şekilde etkileşim kurduğunu ve öğrencilerinin onunla nasıl bir etkileşimi olduğunu da gözlemlemek isteyebilirsiniz.

Ancak bir hoca  için sadece kibar ve dostane olmak yeterli değildir. Öğrettiğini gördüğünüz şeyi gerçekten öğrenmeyi istiyor musunuz?

Uzun zamandır hocalık yapmakta olan birine kabiliyetleri ve yetenekleri hakkında çok fazla soru sorulmasının da uygunsuz olduğunu bilmelisiniz…Bazı hocalar en az soru soran ve yalnızca derse katılan, ümit vaat eden kişilerin en iyi öğrenciler olduklarını, zira bu öğrencilere olumsuz düşüncelerin mani olmadığını düşünmektedirler.

Öyleyse ne yapacaksınız? Bir ay süreyle bir sınıfa vakit ve nakit ayırın. Tek bir ders, eğer gerçekten kötü değilse, size pek bir fikir vermeyecektir. Daha sonra, memnun kalmazsanız başka bir hocayı deneyebilirsiniz.

Tüm hocaların iyi öğrenciler bulmayı istediği aklınızda bulunsun. Eğer yaptıkları şeyi sevmeselerdi, onu öğretiyor olmazlardı. Her ne kadar hocalar öğrencilere zorlukların üstesinden gelmelerinde yardımcı olmaya çalışsalar da, Taici çüen gibi bir şeyi öğretmenin kolay olmadığını bilmelisiniz. Genellikle, öğrenmek için yoğun bir arzu ve yüksek düzeyde bir istek duyuyorsanız bu süreç muhtemelen pek çok zorluklar ve hayal kırıklıkları barındıracaktır. Bu kötü bir şey değildir. Size daha iyi bir sonuç ortaya almanızda yardımcı olur.

Ayrıca hocanın da size yardım etmek üzere orada bulunduğunu unutmayın. Ancak öğrenmek size kalmıştır. En iyi hoca dahi sizin adınıza öğrenemez!

En önemlisi, en iyi hocanız daima kendiniz olacaksınız. Öğrendiğiniz şey hakkında kendi kendinizle diyalog içinde olmak ve kendinizi öğrenmeye motive etmek ve teşvik etmek zorundasınız…Bu, hayal gücünüzle veya bir kitaptan ya da videodan kendi kendinize öğrenebileceğiniz anlamına gelmemektedir. Yalnızca kendinizi size öğretilen şeye gerçekten vermeniz gerekmektedir. Ayrıca  içinizdeki hoca sürekli olarak öğrendiğiniz ve eğitildiğiniz şeyi geliştirmenin yollarını aramak zorundadır.

İçinizdeki bu hoca geliştirilmek zorundadır. Genellikle en iyi öğrenciler ve hocalar bu niteliğe sahiptir ve en iyi hoca doğrudan sizin içinizdeki bu hocaya öğretecektir.

Sonuç olarak, bir hocanın sizi götürebileceği nokta budur. Bundan sonra kendi kendinizi geliştirebilme kabiliyetine sahip olmak zorundasınız. Bir öğrenci ve hoca olarak çoğu hocanın bunu yapması gerekmiştir. Eğer siz de bunu yapabilirseniz öğrenme ve eğitilme süreciniz sonsuza kadar devam edecektir.

M.Harun SOYDAN (Marvin Smalheiser’ den çevrilmiştir.)

Çinlilerin Gölge Boksu “TAIJIQUAN”